Kasten yaralama suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 86. maddesinde düzenlenmiştir. Suçun tanımı, unsurları, cezaları, nitelikli halleri, şikâyet süresi ve görevli mahkeme detayları bu yazıda yer almaktadır.
Kasten Yaralama Suçu Nedir?
Kasten yaralama suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 86. maddesinde düzenlenmiştir.
Bu suç, kişilerin vücuduna kasıtlı olarak acı vermek, sağlığını veya algılama yeteneğini bozmak şeklinde işlenir. Suçun basit halinin cezası bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıdır. Cezanın miktarı, suçun nasıl işlendiğine, kime karşı işlendiğine ve sonucun ağırlığına göre artırılıp azaltılabilir.
Kasten yaralama, yalnızca fiziksel zarar olarak değil; ruhsal zarar şeklinde de ortaya çıkabilir. Bu nedenle yaralama fiili geniş şekilde anlaşılmalıdır.
Kasten Yaralama Suçu Hangi Hareketlerle İşlenir?
Kasten yaralama suçu serbest hareketli bir suçtur. Failin, mağdurun vücuduna acı veren, sağlığını veya algılama yeteneğini bozan her türlü eylemi bu suçu oluşturabilir.
Ayrıca suç, icrai (aktif davranışla) veya ihmali (yapmama) hareketlerle de işlenebilir.
Örneğin:
- Tokat atmak, tekme atmak, mağduru itmek veya çelme takmak,
- Sopa, taş, tabure, silah kabzası gibi cisimlerle vurmak,
- Boğaz sıkmak, vücudu sıkmak ya da acı verecek şekilde davranmak.
Bu fiillerin acı verme amacıyla yapılması yeterlidir. Ayrıca, fail mağduru dolaylı olarak da bu eylemlere sevk edebilir.
Örneğin mağdur, failin yaklaşmasıyla balkondan atlayıp yaralanırsa, sorumluluk faildedir.
Kasten Yaralama Suçunun Unsurları
Kasten yaralama suçunun unsurları üç grupta incelenir:
1. Maddi Unsurlar
Fail, mağdur, hareket, konu, netice ve nitelikli hallerden oluşur.
Fail ve mağdur açısından özel bir nitelik aranmaz. Ancak TCK m. 86/3’ün (c) ve (d) bentlerinde fail veya mağdurun kamu görevlisi olması özel hüküm niteliğindedir.
2. Manevi Unsur
Suçun manevi unsuru kasttır. Fail, fiili işlediğinde mağdurun yaralanacağını bilip istemektedir. Ayrıca suç olası kastla da işlenebilir.
3. Hukuka Aykırılık
Failin fiili, hukuka uygun bir neden bulunmadıkça cezalandırılır.
Meşru müdafaa, hakkın kullanılması ve kanun hükmünün yerine getirilmesi hallerinde fiil hukuka uygun sayılır.
Örnek:
- Hekimin hastaya yaptığı tıbbi müdahale hakkın kullanılması kapsamındadır.
- Polis memurunun suçla mücadelede zor kullanması da kanun hükmünün yerine getirilmesidir.
Kasten Yaralama Suçunun Cezası
TCK m. 86’ya göre ceza, suçun niteliğine göre değişir:
- Basit hal: 1 yıldan 3 yıla kadar hapis.
- Basit tıbbi müdahale ile giderilebilir hal: 4 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası.
- Nitelikli haller (silahla, eşe, kamu görevlisine vs.): Ceza yarı oranında artırılır.
- Canavarca hisle işlenmesi: Ceza bir kat artırılır.
Kasten Yaralama Suçu Şikâyet, Zamanaşımı ve Uzlaştırma
Yalnızca basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek yaralamalarda şikâyet aranır.
Şikâyet süresi 6 aydır. Şikâyetten vazgeçilirse;
- Soruşturma aşamasında KYOK (kovuşturmaya yer olmadığı kararı),
- Kovuşturma aşamasında ise davanın düşmesi kararı verilir.
Zamanaşımı süresi 8 yıldır ve suçun işlendiği anda işlemeye başlar.
Uzlaşma kapsamı:
CMK m. 253’e göre, TCK m. 86/1 ve 86/2’deki fiiller uzlaşma kapsamındadır.
Ancak nitelikli haller (TCK 86/3) uzlaşma kapsamında değildir.
Kasten Yaralama Suçunun Ağırlaştırıcı ve Hafifletici Halleri
Hafifletici Sebep (TCK m. 86/2)
Yaralanma basit bir tıbbi müdahale ile giderilebiliyorsa ceza daha düşüktür:
4 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası.
Ağırlaştırıcı Sebepler (TCK m. 86/3)
Aşağıdaki hallerde ceza yarı oranında artırılır:
- Üstsoya, altsoya, eşe, boşandığı eşe veya kardeşe karşı,
- Savunamayacak durumda olana karşı,
- Kamu görevlisine karşı veya kamu görevlisinin nüfuzunu kötüye kullanarak,
- Silahla,
- Canavarca hisle (bu durumda ceza bir kat artırılır).
Kasten Yaralama Sonucu Ölüm
TCK m. 87/4’e göre mağdurun ölmesi halinde suç neticesi sebebiyle ağırlaşmış kasten yaralama halini alır.
Failin ölüm sonucundan sorumlu tutulabilmesi için en az taksirle hareket etmiş olması gerekir.
Failin kastı öldürmeye değil, sadece yaralamaya yönelikse kasten yaralama sonucu ölüme sebebiyet verme (TCK 87/4) gündeme gelir.
Ancak öldürme kastı varsa suç kasten öldürme (TCK 81) olarak değerlendirilir.
Kasten Yaralama Suçunda Haksız Tahrik İndirimi
TCK m. 29’a göre, haksız bir fiilin yol açtığı hiddet veya elem altında işlenen suçlarda cezada indirim yapılabilir.
Kasten yaralama suçunda ceza 1/4 ila 3/4 oranında indirilebilir.
Kasten Yaralama Sonucu Ölüm ile Kasten Öldürme Arasındaki Fark
Temel fark kasttadır:
- Fail mağduru yaralama kastı ile eylemde bulunmuşsa ve mağdur ölmüşse → TCK 87/4 uygulanır.
- Failin öldürme kastı varsa → TCK 81 (kasten öldürme) uygulanır.
Kasten Yaralama Suçunda Görevli Mahkeme
5235 Sayılı Kanun’a göre, üst sınırı 10 yılı geçmeyen suçlar Asliye Ceza Mahkemesinde,
10 yılı aşanlar Ağır Ceza Mahkemesinde görülür.
Bu nedenle:
- TCK 86: Asliye Ceza Mahkemesi,
- TCK 87/4 (ölüm neticesi): Ağır Ceza Mahkemesi görevlidir.
Kasten Yaralama Suçunda Gözaltı ve Tutuklama
Gözaltı (CMK m. 91)
Savcı, soruşturma için zorunluluk ve somut delil varsa gözaltı kararı verebilir.
Tutuklama (CMK m. 100)
Tutuklama kararı için:
- Kuvvetli suç şüphesi,
- Tutuklama nedeni,
- Ölçülülük gerekir.
TCK m. 86/3’teki nitelikli haller (b, e, f bentleri) katalog suç niteliğindedir ve tutuklama nedeni sayılır.
Ayrıca kadına karşı işlenen kasten yaralama suçu da 2022 değişikliğiyle tutuklama nedeni kapsamındadır.
Sonuç
Kasten yaralama suçu, failin mağdura acı vermesi, sağlığını veya algılama yeteneğini bozmasıyla oluşur.
Suçun hafifletici ve ağırlaştırıcı sebepleri, şikâyet ve uzlaşma durumları, gözaltı ve tutuklama koşulları cezayı etkiler.
Bu nedenle kasten yaralama suçuyla karşılaşan kişilerin, bir ceza avukatından hukuki destek almaları hak kaybı yaşamamaları açısından büyük önem taşır.
Av. Alperen Eren 