Tahliye taahhütnamesi, kiracının belirli bir tarihte kiralanan taşınmazı herhangi bir şart ileri sürmeden boşaltacağını yazılı olarak beyan ettiği hukuki belgedir. Taraflar kendi aralarında süresi belirli bir kira sözleşmesi yapabilecekleri gibi, sözleşmenin sona ereceği tarihe ilişkin ayrıca bir tahliye taahhüdü de verebilirler. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (“TBK”) m. 26-27 hükümleri gereğince sözleşme serbestisi ilkesi kapsamında taraflar, sözleşmenin içeriğini serbestçe belirleyebilirler.
TBK m. 352/1 hükmüne göre:
“Kiracı, kiralananın teslim edilmesinden sonra, kiraya verene karşı, kiralananı belli bir tarihte boşaltmayı yazılı olarak üstlendiği hâlde boşaltmamışsa kiraya veren, kira sözleşmesini bu tarihten başlayarak bir ay içinde icraya başvurmak veya dava açmak suretiyle sona erdirebilir.”
Ayrıca 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanun’un 7/1-a bendinde de benzer düzenleme yer almaktadır.
Bu kapsamda, kiracı tarafından verilen tahliye taahhüdüne rağmen taşınmazın boşaltılmaması durumunda kiraya veren;
- İcra yoluna başvurabilir
- Tahliye davası açabilir
Ayrıca taraflar arasında cezai şart kararlaştırılmışsa, taşınmazın süresinde tahliye edilmemesi hâlinde bu bedelin talep edilmesi de mümkündür.
Tahliye Taahhütnamesinin Geçerlilik Şartları
1. Yazılı Olma Şartı
Tahliye taahhütnamesinin geçerli olabilmesi için yazılı şekilde düzenlenmesi zorunludur. Sözlü beyanlar hukuken geçerli değildir.
Belgenin:
- Adi yazılı şekilde düzenlenmesi yeterlidir
- Noter onayı zorunlu değildir
Ancak noter onaylı olması, ispat açısından avantaj sağlar.
Taahhütnamede bulunması gereken temel unsurlar:
- Kiracının adı
- Kiraya verenin adı
- Kiralanan taşınmazın adresi
- Tahliye tarihi
2. Kiracı veya Yetkili Temsilci Tarafından Verilmesi
Tahliye taahhüdü mutlaka:
- Kiracı tarafından veya
- Yetkili temsilcisi tarafından verilmelidir
Aynı taşınmazda yaşayan ancak kiracı olmayan kişilerin verdiği taahhütler geçerli değildir.
Birden fazla kiracı varsa:
- Tüm kiracıların birlikte imza atması gerekir
- Ya da sözleşmede yetki verilmişse tek kiracı yeterli olabilir
Tüzel kişilerde ise:
- Yetkili temsilciler tarafından imzalanması gerekir
3. Belirli Bir Tahliye Tarihi İçermesi
Tahliye taahhütnamesinde mutlaka açık ve net bir tahliye tarihi bulunmalıdır.
Bu tarih:
- Kira süresi içinde olabilir
- Kira süresi sonrasına da belirlenebilir
Belirsiz ifadeler içeren taahhütler geçersiz sayılabilir.
4. Kiralananın Tesliminden Sonra Düzenlenmesi
En önemli geçerlilik şartlarından biri de taahhüdün:
👉 Kiralanan taşınmaz teslim edildikten sonra düzenlenmiş olmasıdır.
Kira sözleşmesi ile aynı anda alınan tahliye taahhütleri geçersiz kabul edilmektedir. Bu düzenleme, kiracının korunması amacıyla getirilmiştir.
Taahhütnamede:
- Düzenlenme tarihi
- Tahliye tarihi
ayrı ayrı belirtilmelidir.
Bu konuda Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin 19.02.2007 tarihli kararında da, kiralananda oturulurken serbest irade ile verilen ve imzası inkâr edilmeyen taahhüdün geçerli olduğu vurgulanmıştır.
Tahliye Taahhüdüne Dayalı Tahliye Yolları
Kiracı, taahhüt ettiği tarihte taşınmazı boşaltmazsa kiraya verenin iki seçimlik hakkı bulunmaktadır:
1. İcra Takibi Yoluyla Tahliye
Kiraya veren:
- Tahliye tarihinden itibaren 1 ay içinde icra takibi başlatmalıdır
İcra İflas Kanunu m. 272 uyarınca:
- Kiracıya 15 gün içinde tahliye emri gönderilir
- Kiracı 7 gün içinde itiraz edebilir
İtiraz edilmez veya reddedilirse:
👉 Zorla tahliye gerçekleştirilir.
2. Tahliye Davası Açılması
Kiraya veren, icra yerine doğrudan dava yolunu da tercih edebilir.
Bu durumda:
- Tahliye tarihinden itibaren 1 ay içinde
- Sulh hukuk mahkemesinde dava açılmalıdır
Tahliye Talep Hakkı ve Hak Düşürücü Süre
Tahliye talep etme hakkı kural olarak kiraya verene aittir. Ancak bazı durumlarda bu hak başkalarına da geçebilir:
Kimler Tahliye Talep Edebilir?
- Yeni malik (taşınmaz devredilmişse)
- Birden fazla kiraya veren (birlikte hareket etmek zorundadır)
- Mirasçılar (elbirliği mülkiyet kapsamında birlikte dava açarlar)
Hak Düşürücü Süre
TBK m. 352 gereğince:
👉 1 aylık hak düşürücü süre vardır.
Bu süre içinde:
- İcra takibi başlatılmazsa
- Tahliye davası açılmazsa
👉 Tahliye hakkı kaybedilir.
Bu süre hâkim tarafından re’sen dikkate alınır.
Sonuç
Tahliye taahhütnamesi, kiraya verene kiracının tahliyesini sağlama konusunda güçlü bir hukuki imkân sunmaktadır. Kiraya veren, bu belge sayesinde kiracıyı:
- İcra takibi yoluyla
- Tahliye davası açarak
taşınmazdan çıkarabilir.
Ancak bu hakkın kullanılabilmesi için:
- Taahhütnamenin geçerli olması
- Yasal sürelere uyulması
büyük önem taşımaktadır. Aksi hâlde ciddi hak kayıpları ortaya çıkabilir.
