Kayseri’de miras paylaşımı konusunda anlaşmazlık yaşayan mirasçılar, miras paylaşımı davası, izale-i şuyu (ortaklığın giderilmesi), tenkis ve muris muvazaası davaları gibi hukuki yollara başvurabilir. Avukat Alperen Eren, miras hukukundan kaynaklanan uyuşmazlıklarda sürecin hukuki açıdan değerlendirilmesi ve mirasçıların haklarının korunmasına yönelik avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmeti sunmaktadır.
📋 İçindekiler
- Miras Nedir? Mirasın Kapsamı Nelerdir?
- Mirasçı Kimdir? Kimler Mirasçı Olabilir?
- Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?
- Miras Paylaşımı İçin Hangi Adımlar İzlenir?
- Miras Malları Nasıl Paylaşılır?
- Mirasın Vasiyetname İle Paylaşımı Nasıl Yapılır?
- Zümre Sistemine Göre Miras Nasıl Paylaşılır?
- Sağ Kalan Eşin Miras Hakkı Nedir?
- Sağ Kalan Eşin Katılma Alacağı Nedir?
- Evlatlık Mirasçı Olabilir mi?
- Miras Paylaşımında Tapu İşlemleri Nasıl Yapılır?
- Miras Paylaşımında Zamanaşımı Süreleri
- Miras Paylaşımı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
- Ölen Bir Kişinin Mirası Nasıl Paylaşılır?
- Miras Eş ve Çocuklara Nasıl Bölünür?
- Mirasta Taraflar Anlaşamazsa Ne Olur?
- Mirasçılar Kimlerdir?
- Miras Paylaşımı İçin Mahkemeye Gitmek Zorunlu Mudur?
- Vasiyetname İle Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?
- Yasal Mirasçılar Kimlerdir?
- Miras Bırakan Vasiyetname Yapmazsa Miras Nasıl Paylaşılır?
- Sağ Kalan Eşin Miras Hakkı Nedir?
- Çocuklar Mirastan Eşit Pay Alır mı?
- Miras Paylaşımı Noter Huzurunda mı Yapılmalıdır?
- Miras Paylaşımı Anlaşmalı Olarak Yapılabilir mi?
- Miras Paylaşımında Anlaşmazlık Çıkarsa Ne Yapılmalıdır?
- Mahkeme Yoluyla Miras Paylaşımı Nasıl Olur?
- Miras Paylaşımında Tapu İşlemleri Nasıl Yapılır?
- Mirasçılardan Biri Mirası Kabul Etmezse Ne Olur?
- Mirasın Reddi Süresi Ne Kadardır?
- Miras Paylaşımı Sırasında Borçlar Nasıl Belirlenir?
- Mirasın Paylaşımında Taşınmaz Mallar Nasıl Bölüşülür?
- Miras Paylaşımı İçin Veraset İlamı Almak Zorunlu mudur?
- Miras Bırakan Bir Kişiyi Mirastan Tamamen Çıkarabilir mi?
- Miras Paylaşımı Davası Kaç Yıl İçinde Açılmalıdır?
- İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Davası Nedir?
- Mirasçılar Kendi Aralarında Anlaşarak Mirası Bölebilir mi?
- Miras Paylaşımı Sırasında Bir Mirasçı Hakkından Feragat Edebilir mi?
- Mahkemeye Gitmeden Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?
- Ölen Kişinin Bankadaki Parası Nasıl Paylaşılır?
- Araç Miras Kaldığında Nasıl Devredilir?
- Miras Paylaşımında Avukat Desteği
Miras paylaşımı, miras bırakan kişinin vefatından sonra geride kalan malvarlığının mirasçılar arasında bölüştürülmesi sürecidir. Mirasın nasıl paylaşılacağı konusunda temel belirleyici unsur, mirasçıların kendi aralarında anlaşma sağlayıp sağlayamadığıdır.
Mirasçılar paylaşım konusunda uzlaşabiliyorsa anlaşmalı miras paylaşımı yoluna gidilebilir. Tarafların anlaşamaması halinde ise mahkeme yoluyla miras paylaşımı gündeme gelir. Bu durumda ortaklığın giderilmesi, diğer adıyla izale-i şuyu davası, mirasın paylaşılması için başvurulabilecek hukuki yollardan biridir.
Mirasçılar kendi aralarında anlaşarak mirası elden paylaşabilecekleri gibi, noter huzurunda bir miras paylaşım sözleşmesi düzenleyerek paylaşımı resmi hale de getirebilirler. Miras kapsamında taşınmaz bulunması halinde tapu müdürlüğünde gerekli işlemlerin yapılması gerekir. Banka hesaplarında bulunan paraların paylaşılması için ise ilgili bankalara başvurulması gerekir.
Mirasçılar, daha adil bir paylaşım sağlamak amacıyla bazı miras mallarının satılmasını ve satıştan elde edilen bedelin miras payları oranında bölüştürülmesini de tercih edebilirler. Mirasçıların uzlaşması, çoğu durumda mahkeme sürecine kıyasla daha hızlı ve daha az masraflı bir çözüm sağlayabilir.
Buna karşılık mirasçılar arasında paylaşım konusunda anlaşmazlık bulunuyorsa, mahkemeye başvurularak mirasın paylaşılması talep edilebilir. Bölünmesi mümkün olmayan bir ev, arsa veya benzeri malvarlığı unsurları satışa çıkarılarak elde edilen bedelin mirasçılar arasında paylaştırılması söz konusu olabilir.
Dolayısıyla miras paylaşımının nasıl yapılacağı, mirasçıların anlaşma sağlayıp sağlayamamasına, mirasın kapsamına ve mirasçıların tercih ettiği hukuki yönteme göre değişiklik gösterebilir.
MİRAS NEDİR? MİRASIN KAPSAMI NELERDİR?
Miras, bir kişinin ölümüyle birlikte geride bıraktığı malvarlığı, hakları ve borçlarının bütününü ifade eder. Türk Medeni Kanunu kapsamında miras yalnızca ev, arsa, tarla veya araç gibi maddi varlıklardan ibaret değildir. Banka hesapları, alacaklar, fikri ve sınai haklar ile ekonomik değeri bulunan diğer haklar da miras kapsamında değerlendirilebilir.
Mirasın kapsamı genel olarak aktif miras ve pasif miras olmak üzere iki bölümde ele alınabilir.
Aktif Miras Nedir?
Aktif miras, miras bırakanın sahip olduğu malvarlığı haklarını ifade eder. Bunlar arasında;
- Ev, arsa, tarla ve diğer taşınmazlar,
- Araç, ziynet eşyası ve banka mevduatı gibi taşınırlar,
- Patent, marka ve telif hakları gibi fikri ve sınai haklar,
- Devam eden alacaklar,
- Ticari haklar
yer alabilir.
Pasif Miras Nedir?
Pasif miras ise miras bırakanın ölümünden sonra mirasçılara geçebilecek borç ve yükümlülükleri ifade eder.
Bunlar arasında;
- Banka kredileri ve şahsi borçlar,
- İpotekler,
- Vergi ve sigorta borçları,
- Kira borçları,
- Sözleşmelerden kaynaklanan yükümlülükler
bulunabilir.
Mirasçılar, miras bırakanın borçlarından da sorumlu olabileceklerinden, mirası kabul etmeden önce terekenin aktif ve pasif durumunu değerlendirmelidir. Borçların malvarlığından fazla olması halinde reddi miras seçeneği gündeme gelebilir.
Miras, kanuni mirasçılara veya vasiyetname ile atanmış mirasçılara geçebilir. Yasal mirasçılar arasında miras bırakanın eşi, çocukları, anne ve babası ile diğer yakınları bulunabilir. Miras bırakan vasiyetname düzenleyerek malvarlığının belirli kişilere bırakılmasını sağlayabilir. Bununla birlikte, Türk hukukunda saklı pay sahibi mirasçıların hakları korunmaktadır.
Bu nedenle miras yalnızca malvarlığının paylaşılmasından ibaret değildir. Miras bırakanın haklarının yanı sıra borç ve yükümlülüklerinin de değerlendirilmesi gerektiğinden, miras işlemlerinin dikkatli şekilde yürütülmesi önem taşır.
MİRASÇI KİMDİR? KİMLER MİRASÇI OLABİLİR?
Miras bırakan kişinin ölümüyle birlikte onun malvarlığını, haklarını ve borçlarını devralan kişiye mirasçı denir. Mirasçılar temel olarak yasal mirasçılar ve atanmış mirasçılar şeklinde iki gruba ayrılır.
Yasal mirasçılar, Türk Medeni Kanunu’nda belirlenen ve miras bırakanla soy bağı veya aile ilişkisi bulunan kişilerdir. Miras bırakanın çocukları, torunları, anne ve babası, kardeşleri ve diğer akrabaları kanunda belirlenen şartlar dahilinde mirasçı olabilir.
Sağ kalan eşin miras hakkı ise miras bırakanın hangi zümre ile birlikte mirasçı olduğuna göre değişmektedir.
Miras bırakanın hiçbir yasal mirasçısının bulunmaması halinde miras devlete kalır.
Atanmış Mirasçı Nedir?
Atanmış mirasçı, miras bırakanın vasiyetname veya miras sözleşmesi aracılığıyla mirasçı olarak belirlediği kişidir. Bu kişinin miras bırakanla soy bağı bulunması zorunlu değildir.
Ancak miras bırakanın mirasını istediği şekilde düzenleme hakkı sınırsız değildir. Kanunen saklı pay hakkına sahip mirasçıların hakları korunmaktadır. Özellikle çocuklar ve eş bakımından saklı pay hükümlerinin dikkate alınması gerekir.
MİRAS PAYLAŞIMI NASIL YAPILIR?
Miras paylaşımı, mirasçılar arasında anlaşma bulunup bulunmamasına göre farklı şekillerde gerçekleştirilebilir.
Mirasçılar arasında uyuşmazlık yoksa paylaşım daha kolay ve hızlı şekilde yapılabilir. Buna karşılık mirasçılardan birinin paylaşımı kabul etmemesi halinde hukuki süreç başlatılması gerekebilir.
1. Anlaşmalı Miras Paylaşımı
Mirasçıların tamamının paylaşım konusunda anlaşması halinde anlaşmalı miras paylaşımı yapılabilir.
Mirasçılar, hangi malın hangi mirasçıya bırakılacağını belirleyebilir ve paylaşımı bir sözleşme ile düzenleyebilirler. Miras paylaşım sözleşmesinde her mirasçının hakkına düşen payın açık ve anlaşılır şekilde gösterilmesi önemlidir.
Miras içerisinde tapuya kayıtlı taşınmazlar bulunuyorsa, taşınmazlara ilişkin devir ve tescil işlemleri için gerekli resmi işlemlerin yapılması gerekir.
Mirasçıların anlaşması halinde mahkeme sürecine başvurulmadan paylaşım gerçekleştirilebilmesi, sürecin daha kısa sürede sonuçlandırılmasını sağlayabilir.
2. Mahkeme Yoluyla Miras Paylaşımı
Mirasçılar mirasın nasıl bölüşüleceği konusunda anlaşamıyorsa, mirasçılardan biri mahkemeye başvurarak ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası açabilir.
Mahkeme, miras mallarının niteliğini ve bölünüp bölünemeyeceğini değerlendirir. Taşınır veya taşınmaz malların aynen bölünmesi mümkünse paylaşım bu şekilde gerçekleştirilebilir.
Ancak bir ev veya arsa gibi bölünmesi mümkün olmayan mallar bakımından satış yoluyla paylaşım gündeme gelebilir. Bu durumda mal satılarak elde edilen bedel mirasçıların payları doğrultusunda dağıtılır.
Mahkeme yoluyla miras paylaşımı, hukuki bilgi ve takip gerektiren, bazı durumlarda uzun sürebilen bir süreçtir. Bu nedenle hak kaybı yaşanmaması adına sürecin dikkatli şekilde yürütülmesi önemlidir.
MİRAS PAYLAŞIMI İÇİN HANGİ ADIMLAR İZLENİR?
Mirasın hukuka uygun şekilde paylaşılabilmesi için öncelikle mirasçıların ve terekenin belirlenmesi gerekir.
1. Veraset İlamının Alınması
Miras paylaşımının ilk aşamalarından biri veraset ilamı, diğer adıyla mirasçılık belgesi alınmasıdır.
Mirasçılar, Sulh Hukuk Mahkemesi’ne veya noterliğe başvurarak mirasçılık belgesi alabilir. Bu belge, kimlerin mirasçı olduğunu ve miras paylarını gösteren resmi belgedir.
2. Mirasın ve Malvarlığının Tespit Edilmesi
Miras bırakanın sahip olduğu;
- Taşınmazlar,
- Araçlar,
- Banka hesapları,
- Alacaklar,
- Şirket hisseleri,
- Diğer malvarlığı unsurları
tespit edilmelidir.
Aynı şekilde miras bırakanın mevcut borçlarının da belirlenmesi gerekir.
3. Borçların ve Alacakların Belirlenmesi
Miras yalnızca malvarlığından oluşmaz. Miras bırakanın borçları da mirasçılar açısından önem taşır.
Bu nedenle mirasçılar, terekenin borç durumunu değerlendirmeli ve mirası kabul edip etmeyeceklerine karar vermelidir. Borçların malvarlığından fazla olması halinde reddi miras gündeme gelebilir.
4. Mirasçılar Arasında Anlaşma Sağlanması
Mirasçılar anlaşabiliyorsa, mirasın nasıl paylaşılacağı konusunda ortak bir karar verebilirler.
Taşınmazların devri için tapu müdürlüğünde, banka hesapları bakımından ise ilgili bankalarda gerekli işlemler gerçekleştirilir.
5. Anlaşmazlık Halinde Mahkemeye Başvurulması
Mirasçılar arasında anlaşma sağlanamıyorsa ortaklığın giderilmesi davası açılarak mirasın mahkeme aracılığıyla paylaşılması istenebilir.
Mahkeme, koşullara göre miras mallarının aynen taksimine veya satış yoluyla paylaşılmasına karar verebilir.
6. Tapu ve Diğer Resmi İşlemlerin Tamamlanması
Miras paylaşımının ardından taşınmazların yeni hak sahipleri adına tescil işlemlerinin tamamlanması gerekir.
Tapu işlemlerinin yanı sıra veraset ve intikal vergisi bakımından gerekli işlemler de yerine getirilmelidir. Banka hesapları, araçlar ve şirket hisseleri gibi diğer miras unsurlarının devri için ilgili kurumlara başvurulması gerekir.
Özellikle mirasçılar arasında uyuşmazlık bulunması halinde, sürecin hukuki açıdan değerlendirilmesi ve gerekli işlemlerin zamanında yapılması hak kayıplarının önlenmesi açısından önemlidir.
MİRAS MALLARI NASIL PAYLAŞILIR?
Miras kapsamında bulunan malların niteliği, paylaşım yöntemini doğrudan etkileyebilir. Ev, arsa, araç, banka hesabı veya ziynet eşyası gibi farklı malvarlığı unsurları bakımından farklı işlemler uygulanabilir.
Mirasçılar, malların değerini dikkate alarak kendi aralarında anlaşabilir veya anlaşmazlık halinde hukuki yollara başvurabilir.
Taşınır Malların Paylaşımı
Fiziksel olarak taşınabilen mallar taşınır mal olarak kabul edilir. Mobilyalar, kişisel eşyalar ve ziynet eşyaları bu kapsamda değerlendirilebilir.
Taşınır mallar, mirasçılar arasında doğrudan paylaşılabileceği gibi yazılı bir paylaşım sözleşmesine de konu olabilir.
Adil bir paylaşım yapılabilmesi için malların değerlerinin doğru şekilde belirlenmesi önemlidir.
Taşınmaz Malların Paylaşımı
Ev, arsa, tarla, dükkan ve benzeri tapuya kayıtlı taşınmazlar mirasın önemli unsurları arasında yer alır.
Taşınmazların paylaşımında mirasçıların anlaşması halinde gerekli tapu işlemleri gerçekleştirilir. Anlaşmazlık halinde ise ortaklığın giderilmesi davası gündeme gelebilir.
Taşınmazların devri sırasında tapu işlemlerinin ve veraset ve intikal vergisine ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmesi gerekir.
Bankadaki Para ve Menkullerin Paylaşımı
Miras bırakanın banka hesaplarındaki para, hisse senetleri ve sigorta poliçeleri gibi ekonomik değere sahip varlıklar da miras kapsamındadır.
Mirasçılar, veraset ilamı ile ilgili bankalara başvurarak banka hesaplarındaki miras paylarının kendilerine verilmesini talep edebilir.
Bankalar tarafından talep edilen belgelerin eksiksiz şekilde sunulması, işlemlerin sağlıklı şekilde tamamlanabilmesi açısından önemlidir.
Miras Kalan Araç Nasıl Paylaşılır?
Miras bırakanın adına kayıtlı araçlar da mirasın bir parçasıdır.
Araçların mirasçılara devredilmesinde öncelikle mirasçılık belgesinin alınması gerekir. Ardından aracın devri için gerekli noter işlemleri gerçekleştirilir.
Mirasçılar aracı mirasçılardan birine bırakmak veya satmak istiyorsa, gerekli muvafakat ve devir işlemlerinin tamamlanması gerekir.
Araç üzerinde borç veya ipotek bulunması halinde bu durumun da ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
MİRASIN VASİYETNAME İLE PAYLAŞIMI NASIL YAPILIR?
Vasiyetname, miras bırakan kişinin ölümünden önce malvarlığının nasıl değerlendirilmesini istediğini ortaya koyan hukuki bir belgedir.
Miras bırakan vasiyetname aracılığıyla belirli malvarlığı unsurlarını belirli kişilere bırakabilir veya malvarlığına ilişkin çeşitli düzenlemeler yapabilir.
Vasiyetnamenin hukuken geçerli olabilmesi için kanunda öngörülen şartlara uygun olarak hazırlanması gerekir. Türk Medeni Kanunu’nun 532. maddesi kapsamında vasiyetnamenin resmi şekilde düzenlenmesine ilişkin hükümler bulunmaktadır.
Bununla birlikte, vasiyetname düzenlenirken saklı pay hükümlerinin de dikkate alınması gerekir.
Saklı pay, kanunen korunmuş olan mirasçıların mirastan almaları gereken asgari payı ifade eder. Bu nedenle miras bırakanın vasiyetname yoluyla yaptığı tasarruflar, saklı paylı mirasçıların haklarını ihlal edecek şekilde olamaz.
ZÜMRE SİSTEMİNE GÖRE MİRAS NASIL PAYLAŞILIR?
Türk Medeni Kanunu’nda yasal mirasçılık bakımından zümre sistemi benimsenmiştir.
Birinci zümrede miras bırakanın altsoyu, yani çocukları ve torunları bulunur. Birinci zümrede mirasçı bulunduğu sürece mirasın ikinci zümrede bulunan kişilere geçmesi söz konusu değildir.
İkinci zümre, miras bırakanın anne ve babası ile kardeşleri ve kardeşlerinin altsoyundan oluşur.
Birinci zümrede mirasçı bulunmuyorsa miras ikinci zümreye geçer. Anne ve babanın hayatta olması halinde öncelikle onlar mirasçı olur. Anne veya babanın vefat etmiş olması halinde ise kanunda öngörülen şartlar çerçevesinde kardeşler ve onların altsoyu mirasçılık hakkı elde edebilir.
Üçüncü zümrede ise miras bırakanın büyük anne ve büyük babaları ile bunların altsoyları bulunmaktadır.
Birinci zümrede mirasçı bulunması halinde ikinci zümreye, ikinci zümrede mirasçı bulunması halinde ise üçüncü zümreye geçilmez.
Bu sistem nedeniyle örneğin miras bırakanın çocuğu hayattaysa, torunu doğrudan mirasçı olmaz. Benzer şekilde miras bırakanın anne ve babası hayattaysa, kardeşlerin mirasçılığı bakımından kanunda öngörülen sistem dikkate alınır.
SAĞ KALAN EŞİN MİRAS HAKKI NEDİR?
Sağ kalan eşin miras payı, miras bırakanın hangi zümre ile birlikte mirasçı olduğuna göre değişmektedir.
Sağ Kalan Eş ve Çocuklar
Sağ kalan eş, miras bırakanın çocuklarıyla birlikte mirasçı olduğunda terekenin 1/4’ü üzerinde miras hakkına sahiptir.
Kalan 3/4’lük bölüm çocuklar arasında eşit şekilde paylaşılır.
Sağ Kalan Eş ve İkinci Zümre
Miras bırakanın anne ve babası, kardeşleri ve kardeşlerinin altsoyu ile birlikte mirasçı olan sağ kalan eşin miras payı 1/2 oranındadır.
Sağ Kalan Eş ve Üçüncü Zümre
Miras bırakanın büyük anne ve büyük babaları ile onların altsoyu ile birlikte mirasçı olan sağ kalan eşin miras payı 3/4 oranındadır.
Başka Yasal Mirasçı Bulunmaması
Miras bırakanın başka yasal mirasçısının bulunmaması halinde sağ kalan eş mirasın tamamına hak kazanır.
SAĞ KALAN EŞİN KATILMA ALACAĞI NEDİR?
Miras hakkının yanında, eşler arasındaki mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan katılma alacağı da gündeme gelebilir.
Eşler arasında yasal mal rejimi olarak edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanıyorsa, mal rejiminin sona ermesiyle birlikte sağ kalan eş açısından katılma alacağı ortaya çıkabilir.
Bu durumda miras bırakan eşin edinilmiş malları hesaplanarak sağ kalan eşin katılma alacağı belirlenir. Sağ kalan eş, şartların bulunması halinde hem mirasçılık hakkından hem de mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan katılma alacağından yararlanabilir.
Katılma alacağı, miras payından ayrı olarak değerlendirilmesi gereken bir haktır.
EVLATLIK MİRASÇI OLABİLİR Mİ?
Evlat edinilen çocuk, evlat edinen kişinin mirasında biyolojik çocuklarla aynı şekilde mirasçılık hakkına sahip olur.
Evlatlık ilişkisi, yalnızca ailevi bir bağ oluşturmakla kalmayıp hukuki sonuçlar da doğurur. Evlat edinilen çocuk, evlat edinen kişinin mirasında diğer çocuklarla birlikte mirasçı olabilir.
Bu nedenle miras bırakanın ölümü sonrasında miras paylaşımı yapılırken evlatlık çocuk da diğer yasal mirasçılar gibi mirastan pay alabilir.
Evlatlık çocuğun miras hakkı, diğer çocukların miras hakkı gibi değerlendirilir. Taşınmazlar, taşınırlar ve diğer malvarlığı unsurları bakımından da mirasçılık hakkı bulunmaktadır.
MİRAS PAYLAŞIMINDA TAPU İŞLEMLERİ NASIL YAPILIR?
Miras içerisinde taşınmaz bulunması halinde tapu işlemlerinin doğru şekilde yapılması gerekir.
Miras kalan taşınmazların tapu işlemlerinde genel olarak şu süreç izlenir:
- Öncelikle mirasçıların kim olduğu belirlenir ve veraset ilamı alınır.
- Miras bırakan adına kayıtlı taşınmazların tapu kayıtları tespit edilir.
- Mirasçıların taşınmazların nasıl paylaşılacağı konusunda karar vermesi gerekir.
- Gerekli belgelerle birlikte tapu müdürlüğüne başvurulur.
- Miras paylaşımı doğrultusunda gerekli tescil ve devir işlemleri tamamlanır.
Taşınmazların paylaşımı konusunda mirasçıların anlaşması halinde işlemler anlaşma doğrultusunda yürütülebilir. Anlaşmazlık bulunması halinde ise mahkeme yoluna başvurulması gerekebilir.
MİRAS PAYLAŞIMINDA ZAMANAŞIMI SÜRELERİ
Miras hukukunda her hukuki işlem için aynı süre uygulanmaz. Dava türüne ve ileri sürülen hukuki sebebe göre farklı süreler söz konusu olabilir.
Zamanaşımı, belirli bir hakkın kullanılmasına ilişkin sürenin geçmesi anlamına gelir. Zamanaşımı defi, ilgili taraf tarafından ileri sürülmesi gereken bir husus olup, mahkemenin değerlendirmesi bakımından önem taşır.
Miras hukukunda bazı dava ve talepler bakımından süreler şu şekilde belirtilmektedir:
Mirasçılık Belgesinin İptali Davası
Mirasçılık belgesinin iptali davası bakımından zamanaşımı süresi bulunmamaktadır.
Denkleştirme Davası
Denkleştirme davasının mirasın açılmasından itibaren 10 yıl içinde açılması gerekir.
Tenkis Davası
Tenkis davasında;
- Saklı payın ihlal edildiğinin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl,
- Her durumda mirasın açılmasından itibaren 5 yıl
içerisinde dava açılması gerekir.
İstihkak Davası
İyi niyetli davalıya karşı istihkak davasında;
- Malın elde bulunduğu tarihten itibaren 1 yıl,
- Her durumda en fazla 10 yıl
içerisinde dava açılması söz konusu olabilir.
Kötü niyetli davalıya karşı ise 20 yıllık süre gündeme gelir.
Muris Muvazaasına Dayalı Davalar
Muris muvazaasına dayalı davalar bakımından zamanaşımı süresi bulunmamaktadır.
Önemli: Miras hukukunda dava ve hak düşürücü süreler, somut olayın özelliklerine ve dava türüne göre farklılık gösterebilir. Bu nedenle sürelerin somut dosya üzerinden ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
MİRAS PAYLAŞIMI HAKKINDA SIKÇA SORULAN SORULAR
Ölen Bir Kişinin Mirası Nasıl Paylaşılır?
Miras, Türk Medeni Kanunu’nda belirlenen yasal mirasçılık kurallarına göre paylaşılır. Miras bırakan tarafından vasiyetname düzenlenmişse vasiyetnamenin hükümleri de dikkate alınır. Ancak saklı pay sahibi mirasçıların kanundan doğan hakları korunmaktadır.
Miras Eş ve Çocuklara Nasıl Bölünür?
Sağ kalan eş, çocuklarla birlikte mirasçı olduğunda mirasın 1/4’ünü alır. Kalan 3/4’lük bölüm çocuklar arasında eşit şekilde paylaşılır.
Mirasta Taraflar Anlaşamazsa Ne Olur?
Mirasçılar paylaşım konusunda anlaşamazsa mahkemeye başvurulabilir. Mahkeme, miras mallarının niteliğine göre aynen paylaşım veya satış yoluyla paylaşım konusunda karar verebilir.
Mirasçılar Kimlerdir?
Mirasçılar Türk Medeni Kanunu’nda belirlenen sisteme göre tespit edilir. Çocuklar ve diğer altsoy birinci zümrede, anne ve baba ile bunların altsoyu ikinci zümrede, büyük anne ve büyük babalar ile bunların altsoyu ise üçüncü zümrede yer almaktadır. Sağ kalan eşin miras payı ise birlikte mirasçı olduğu zümreye göre değişir.
Miras Paylaşımı İçin Mahkemeye Gitmek Zorunlu Mudur?
Hayır. Mirasçılar kendi aralarında anlaşabiliyorsa mirası anlaşmalı şekilde paylaşabilirler. Ancak paylaşım konusunda uyuşmazlık çıkması halinde mahkeme yoluna başvurulabilir.
Vasiyetname İle Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?
Miras bırakan, kanunda öngörülen şartlara uygun olarak vasiyetname düzenleyerek malvarlığına ilişkin iradesini ortaya koyabilir. Ancak saklı paylı mirasçıların haklarının korunması gerekir.
Yasal Mirasçılar Kimlerdir?
Yasal mirasçılar, Türk Medeni Kanunu’nda belirlenen zümre sistemine göre belirlenir. Altsoy, anne-baba ve bunların altsoyu ile büyük anne-büyük baba ve bunların altsoyu yasal mirasçılık sisteminde yer alır. Sağ kalan eş de kanunda belirtilen oranlarda mirasçıdır.
Miras Bırakan Vasiyetname Yapmazsa Miras Nasıl Paylaşılır?
Vasiyetname bulunmaması halinde miras, Türk Medeni Kanunu’nun yasal mirasçılık hükümlerine göre mirasçılar arasında paylaştırılır.
Sağ Kalan Eşin Miras Hakkı Nedir?
Sağ kalan eş çocuklarla birlikte mirasçıysa 1/4, ikinci zümre ile birlikte mirasçıysa 1/2, üçüncü zümre ile birlikte mirasçıysa 3/4 oranında miras payına sahiptir. Başka yasal mirasçı bulunmaması halinde mirasın tamamı sağ kalan eşe kalır.
Çocuklar Mirastan Eşit Pay Alır mı?
Evet. Çocuklar kural olarak mirastan eşit pay alır. Mirasçılardan birinin miras bırakandan önce vefat etmiş olması halinde onun payı kendi altsoyuna geçebilir.
Miras Paylaşımı Noter Huzurunda mı Yapılmalıdır?
Mirasçılar kendi aralarında anlaşarak paylaşım yapabilirler. Noter huzurunda düzenleme yapılması zorunlu olan veya resmi şekle tabi işlemler bakımından ilgili resmi şekil şartlarına uyulması gerekir. Taşınmazların devri için tapu işlemlerinin tamamlanması gerekir.
Miras Paylaşımı Anlaşmalı Olarak Yapılabilir mi?
Evet. Mirasçıların tamamının anlaşması halinde miras anlaşmalı şekilde paylaşılabilir. Anlaşma sağlanamaması halinde mahkeme yoluna başvurulabilir.
Miras Paylaşımında Anlaşmazlık Çıkarsa Ne Yapılmalıdır?
Mirasçılar arasında anlaşmazlık olması halinde ortaklığın giderilmesi davası gibi hukuki yollara başvurulabilir. Mahkeme, taşınmazın veya diğer malvarlığı unsurlarının aynen paylaşılmasına ya da satış yoluyla paylaşılmasına karar verebilir.
Mahkeme Yoluyla Miras Paylaşımı Nasıl Olur?
Mahkeme, miras mallarının bölünüp bölünemeyeceğini değerlendirir. Aynen paylaşım mümkünse bu yöntem uygulanabilir. Bölünmesi mümkün olmayan mallar bakımından ise satış yoluyla paylaşım gündeme gelebilir.
Miras Paylaşımında Tapu İşlemleri Nasıl Yapılır?
Mirasçılar veraset ilamını aldıktan sonra gerekli belgelerle tapu müdürlüğüne başvurabilir. Miras paylaşımı konusunda ayrıca bir anlaşma yapılmışsa bu anlaşmanın ve taşınmazın niteliğine göre gerekli resmi işlemlerin tamamlanması gerekir.
Mirasçılardan Biri Mirası Kabul Etmezse Ne Olur?
Mirasçılardan biri mirası kabul etmek istemiyorsa reddi miras yoluna başvurabilir. Türk Medeni Kanunu’nun 605. maddesi kapsamında mirasın reddi mümkündür.
Mirasın Reddi Süresi Ne Kadardır?
Mirasın reddi bakımından genel olarak mirasçıların, mirasçı olduklarını öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde Sulh Hukuk Mahkemesi’ne başvurmaları gerekir.
Miras Paylaşımı Sırasında Borçlar Nasıl Belirlenir?
Miras bırakanın borçları da terekenin değerlendirilmesinde dikkate alınır. Mirasçılar mirası reddetme hakkına sahip olabilir veya mirası kabul ederek mirasın hukuki sonuçlarını üstlenebilirler.
Mirasın Paylaşımında Taşınmaz Mallar Nasıl Bölüşülür?
Taşınmazlar mirasçıların anlaşması halinde paylaşılabilir. Anlaşmazlık bulunması halinde ortaklığın giderilmesi davası açılabilir. Taşınmazın aynen bölünmesinin mümkün olmadığı durumlarda satış yoluyla paylaşım yapılabilir.
Miras Paylaşımı İçin Veraset İlamı Almak Zorunlu mudur?
Mirasçılığın ve miras paylarının belirlenmesi bakımından veraset ilamı önemli bir belgedir. Veraset ilamı noter veya Sulh Hukuk Mahkemesi aracılığıyla alınabilir.
Miras Bırakan Bir Kişiyi Mirastan Tamamen Çıkarabilir mi?
Miras bırakanın saklı paylı mirasçıyı mirastan çıkarabilmesi kanunda belirtilen şartlara bağlıdır. Özellikle ağır sebeplerin bulunması halinde mirastan çıkarma gündeme gelebilir ve bunun için vasiyetname düzenlenmesi gerekir.
Miras Paylaşımı Davası Kaç Yıl İçinde Açılmalıdır?
Mirasın paylaşılması bakımından genel olarak belirli bir süre sınırı bulunmamakla birlikte, somut olayda açılacak dava türüne göre farklı süreler uygulanabilir. Bu nedenle mirasçılar arasında uyuşmazlık ortaya çıktığında hukuki durumun gecikmeden değerlendirilmesi önemlidir.
İzale-i Şuyu (Ortaklığın Giderilmesi) Davası Nedir?
İzale-i şuyu, diğer adıyla ortaklığın giderilmesi davası; paylı veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır ya da taşınmaz mallardaki ortaklığın sona erdirilmesi amacıyla açılan davadır.
Mirasçılardan herhangi biri, kanunda öngörülen şartlar kapsamında ortaklığın giderilmesini talep edebilir. Taşınmazın aynen bölünmesinin mümkün olmadığı durumlarda satış yoluyla ortaklığın giderilmesi gündeme gelebilir.
Mirasçılar Kendi Aralarında Anlaşarak Mirası Bölebilir mi?
Evet. Mirasçıların tamamının anlaşması halinde miras, mahkeme sürecine gerek kalmadan paylaşılabilir. Tarafların paylaşım konusunda yazılı bir anlaşma yapması, özellikle ileride çıkabilecek uyuşmazlıkların önlenmesi açısından önemlidir.
Miras Paylaşımı Sırasında Bir Mirasçı Hakkından Feragat Edebilir mi?
Evet. Miras hakkından feragat, miras bırakan hayattayken yapılan bir miras sözleşmesi ile veya miras açıldıktan sonra gerçekleştirilebilecek hukuki işlemlerle gündeme gelebilir.
Miras bırakan hayattayken yapılan mirastan feragat sözleşmesinin kanunda öngörülen şekil şartlarına uygun olması gerekir.
Mahkemeye Gitmeden Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?
Mirasçıların tamamı anlaşabiliyorsa mahkemeye başvurmadan paylaşım yapılabilir. Taşınmazlar bakımından gerekli tapu işlemleri gerçekleştirilirken, bankadaki paralar bakımından veraset ilamı ile ilgili bankalara başvurulabilir.
Ölen Kişinin Bankadaki Parası Nasıl Paylaşılır?
Ölen kişinin bankadaki parasının mirasçılara aktarılabilmesi için öncelikle veraset ilamının alınması gerekir. Mirasçılar bu belgeyle bankaya başvurarak hesaplarda bulunan paranın miras paylarına göre paylaşılmasını talep edebilir.
Araç Miras Kaldığında Nasıl Devredilir?
Miras kalan aracın devri için öncelikle mirasçılık belgesinin alınması gerekir. Daha sonra gerekli noter işlemleri gerçekleştirilir.
Mirasçılar aracın mirasçılardan birine bırakılmasına veya satışına karar verebilir. Bu durumda gerekli muvafakat ve devir işlemlerinin tamamlanması gerekir.
MİRAS PAYLAŞIMINDA AVUKAT DESTEĞİ
Miras paylaşımı; mirasçıların belirlenmesi, terekenin tespiti, taşınmazların paylaşılması, banka hesaplarının intikali, vasiyetnamenin değerlendirilmesi, saklı pay, tenkis, muris muvazaası ve ortaklığın giderilmesi gibi birçok farklı hukuki konuyu aynı anda gündeme getirebilir. Özellikle mirasçılar arasında anlaşmazlık bulunması halinde yapılacak yanlış veya eksik bir işlem hak kaybına neden olabilir.
Avukat Alperen Eren, miras hukuku kapsamında miras paylaşımı, mirasçılık belgesi, ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu), tapu işlemleri, tenkis, muris muvazaası ve mirastan kaynaklanan uyuşmazlıklar konusunda hukuki sürecin değerlendirilmesi ve yürütülmesine yönelik avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmeti sunmaktadır. Miras paylaşımının somut olayın özellikleri, mirasçıların durumu ve terekenin kapsamı dikkate alınarak değerlendirilmesi, hak kayıplarının önlenmesi bakımından önem taşımaktadır.
Not: Miras hukukunda uygulanacak hükümler, süreler ve paylaşım oranları somut olayın özelliklerine göre değişebileceğinden, uyuşmazlık veya dava süreci söz konusu olduğunda hukuki durumun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir.


