Av. Alperen Eren

Kayseri’de başlattığı ilamsız icra takibine borçlu tarafından itiraz edilen alacaklılar ile icra mahkemesinde itirazın kaldırılması davasıyla karşılaşan borçlular, itirazın kesin ve geçici kaldırılması, gerekli belgeler, süreler, borçlunun savunma imkânları ve icra inkâr tazminatı konularında hukuki destek alabilir. Avukat Alperen Eren, icra ve iflas hukuku kapsamında icra mahkemesindeki uyuşmazlıklarda avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmeti sunmaktadır.

• WhatsApp

İtirazın kaldırılması, ilamsız takipte borçlunun ödeme emrine yaptığı itiraz nedeniyle duran takibin devam edebilmesi için alacaklının icra mahkemesine başvurmasıdır. Bu yol, alacaklının elinde imzası ikrar edilmiş veya noterce onaylanmış bir borç senedi ya da resmi daire veya yetkili makamların yetkileri dahilinde verdiği bir belge bulunması halinde kullanılabilir. Başvuru, itirazın alacaklıya tebliğinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır.

İtirazın kaldırılması, genel mahkemede görülen itirazın iptali davasına göre çok daha hızlı ve belgeye dayalı bir yoldur. Mahkeme itirazı kaldırırsa takip devam eder ve borçlunun itirazı haksız bulunursa, borçlu aleyhine alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilebilir.

Bu yazıda itirazın kaldırılmasının şartları, kesin ve geçici kaldırma, borçlunun savunma imkânları ve itirazın iptali davasından farkları ele alınmaktadır.

İTİRAZIN KALDIRILMASI NEDİR?

İtirazın kaldırılması, İcra ve İflas Kanunu’nun 68 ve 68/a maddelerinde düzenlenmiştir. İcra mahkemesi bu incelemede basit yargılama usulünü uygular ve karar büyük ölçüde belgelere dayanır.

İtirazın kaldırılmasına ilişkin kararlar, genel mahkemede açılacak davalar bakımından maddi anlamda kesin hüküm oluşturmaz. Bu nedenle taraflar, alacağın varlığı veya yokluğu konusundaki uyuşmazlığı genel mahkemede ayrıca dava konusu yapabilir. Konuyla yakından ilgili olan İcra İtirazın İptali Davası başlığı da ayrıca incelenebilir.

İTİRAZIN KESİN OLARAK KALDIRILMASI

Alacaklının takip dayanağı;

• İmzası ikrar edilmiş bir borç senedi,
• İmzası noterce onaylanmış bir borç senedi,
• Resmi daire veya yetkili makamların yetkileri dahilinde usulüne göre verdiği bir belge,
• Kanunda sayılan diğer belgeler (örneğin yetkili makamca düzenlenmiş makbuzlar)

ise, alacaklı itirazın kesin olarak kaldırılmasını isteyebilir.

Borçlu bu durumda ancak borcun ödendiğini, ertelendiğini veya takas edildiğini aynı nitelikte bir belgeyle ispat ederse ya da zamanaşımı itirazında bulunursa itirazın kaldırılmasını engelleyebilir.

İTİRAZIN GEÇİCİ OLARAK KALDIRILMASI

Takip dayanağı adi yazılı (imzası noterce onaylanmamış) bir borç senedi ise ve borçlu ödeme emrine itirazında senetteki imzayı açıkça inkâr etmişse, alacaklı itirazın geçici olarak kaldırılmasını isteyebilir.

Bu durumda icra mahkemesi imza incelemesi yapar. İmzanın borçluya ait olduğu anlaşılırsa itiraz geçici olarak kaldırılır. Geçici kaldırma kararının tebliğinden itibaren borçlu, kanunda öngörülen süre içinde genel mahkemede borçtan kurtulma davası açabilir. Süresinde dava açılmazsa geçici kaldırma kararı kesinleşir.

İmzasını haksız yere inkâr eden borçlu aleyhine ayrıca para cezası ve tazminata hükmedilebilir.

İTİRAZIN KALDIRILMASI İÇİN SÜRE

Alacaklı, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren altı ay içinde icra mahkemesine başvurmalıdır. Bu süre geçtikten sonra itirazın kaldırılması istenemez; ancak alacaklı, bir yıllık süre içinde genel mahkemede itirazın iptali davası açabilir veya genel hükümlere göre alacak davası açabilir. Bu noktada İcra Takibine İtiraz Edilmezse konusundaki açıklamalarımız da yol gösterici olabilir.

GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEME

İtirazın kaldırılması talebi, takibin yapıldığı icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesine yapılır. Kayseri’deki icra dairelerinde başlatılan takipler bakımından başvuru Kayseri icra mahkemelerine yapılır.

İtirazın kaldırılması başvurularında, genel mahkemedeki bazı alacak davalarından farklı olarak arabuluculuk şartı aranmaz.

İTİRAZIN KALDIRILMASINDA TAZMİNAT

İtirazın kaldırılması talebi kabul edilirse ve borçlunun itirazı haksız bulunursa, alacaklının talebi üzerine borçlu aleyhine alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilebilir. Talep reddedilirse ve alacaklının takipte haksız olduğu anlaşılırsa, borçlu lehine de aynı oranda tazminata hükmedilebilir.

BORÇLUNUN SAVUNMA İMKÂNLARI

Borçlu, itirazın kaldırılması davasında;

• Borcun ödendiğini veya ertelendiğini, imzası ikrar edilmiş ya da resmi bir belgeyle ispat edebilir,
• Takas savunmasında bulunabilir,
• Alacağın zamanaşımına uğradığını ileri sürebilir,
• Takip dayanağı belgenin kanunda aranan niteliği taşımadığını savunabilir,
• Adi senetlerde imza itirazını sürdürebilir.

Tanık beyanı gibi belgeye dayanmayan savunmalar, bu dar kapsamlı incelemede kural olarak dinlenmez; bu tür savunmalar genel mahkemede ileri sürülebilir. Aynı çerçevede İcra Takibinde Zamanaşımı hususu da göz önünde bulundurulmalıdır.

İTİRAZIN KALDIRILMASI İLE İTİRAZIN İPTALİ ARASINDAKİ FARK

• Mahkeme: Kaldırmada icra mahkemesi, iptalde genel mahkeme,
• Süre: Kaldırmada altı ay, iptalde bir yıl,
• Delil: Kaldırmada belirli nitelikte belge gerekir, iptalde her türlü delil kullanılabilir,
• Karar: Kaldırma kararı maddi anlamda kesin hüküm oluşturmaz, iptal kararı oluşturur,
• Arabuluculuk: Kaldırmada aranmaz, iptalde uyuşmazlığın niteliğine göre zorunlu olabilir.

İTİRAZIN KALDIRILMASI HAKKINDA SIKÇA SORULAN SORULAR

İtirazın Kaldırılması Süresi Ne Kadardır?

İtirazın alacaklıya tebliğinden itibaren altı aydır.

İtirazın Kaldırılması Hangi Mahkemede İstenir?

Takibin yapıldığı icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesinde istenir.

Hangi Belgelerle İtirazın Kaldırılması İstenebilir?

İmzası ikrar edilmiş veya noterce onaylanmış borç senedi ile resmi daire veya yetkili makamların yetkileri dahilinde verdiği belgelerle istenebilir.

Adi Senetle İtirazın Kaldırılması İstenebilir mi?

Borçlu imzayı inkâr etmişse, alacaklı itirazın geçici olarak kaldırılmasını isteyebilir. Borçlu imzaya itiraz etmemişse imza ikrar edilmiş sayılabilir.

İtirazın Kaldırılması Kararına Karşı Ne Yapılabilir?

Karara karşı kanunda öngörülen şartlarla istinaf yoluna başvurulabilir. Ayrıca karar maddi anlamda kesin hüküm oluşturmadığından genel mahkemede dava açılabilir.

İtirazın Kaldırılmasında Arabuluculuk Zorunlu mu?

Hayır. İcra mahkemesine yapılan itirazın kaldırılması başvurularında arabuluculuk şartı aranmaz.

İTİRAZIN KALDIRILMASINDA AVUKAT DESTEĞİ

İtirazın kaldırılması, belgeye dayalı ve hızlı sonuç verebilen bir yol olmakla birlikte, takip dayanağı belgenin kanunda aranan niteliği taşıyıp taşımadığının doğru değerlendirilmesini gerektirir. Yanlış yolun seçilmesi, alacaklı açısından zaman kaybına ve yargılama giderlerine yol açabilir. Bu süreçle bağlantılı olarak İcra Takibine Nasıl İtiraz Edilir konusu da değerlendirilmelidir.

Kayseri icra avukatı Avukat Alperen Eren, itirazın kaldırılması ve iptali, imza itirazları, borçtan kurtulma davası, icra mahkemesi şikâyetleri ve alacak takipleri konusunda alacaklı ve borçlulara avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmeti sunmaktadır. Dosyanın somut olayın özellikleri dikkate alınarak değerlendirilmesi önem taşımaktadır.

Not: İcra ve iflas hukukunda uygulanacak hükümler ve süreler yürürlükteki mevzuata göre değişebileceğinden, hukuki durumun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir.